Hitte en clubritten

Als wielerclub moet je zelf de keuze maken of je je clubrit laat door gaan of niet. Feit is dat de risico’s voor je leden toenemen bij hogere temperaturen. . De NTFU adviseert de waarschuwingen en richtlijnen van de KNMI te volgen.

Hittekracht

Check op Hittekracht.net of in de KNMI-app de hittekracht. Deze index laat zien hoe zwaar de hitte kan aanvoelen. Met hittekracht kun je beter inschatten hoe zwaar de hitte voor leden zal zijn en of je clubrit moet worden geannuleerd of aangepast.

Temperatuur alleen zegt niet alles over hoe belastend de hitte is voor je lichaam. Hitte kan ook tijdens matige temperaturen al belastend zijn en problemen opleveren. Vooral wanneer gecombineerd met fysieke inspanning, zoals tijdens sportevenementen.

De index van de hittekracht combineert daarom vier elementen in één getal: temperatuur, luchtvochtigheid, wind en zonnestraling. Zo weet je beter hoe zwaar de hitte op dat moment aan kan voelen.

Een dag met een luchttemperatuur van 25°C bij hoge luchtvochtigheid, weinig wind en veel zon kan veel warmer voelen en daarmee tot een grotere hittebelasting leiden dan een dag met dezelfde temperatuur onder drogere, bewolktere of winderigere omstandigheden. 

Weercode

Het KNMI geeft waarschuwingen uit voor verschillende weerfenomenen: code groen, geel, oranje en rood. Ook voor hitte.

Vanaf code oranje adviseert het KNMI om géén zware lichamelijke activiteiten tussen 12.00 en 18.00 uur te doen. Denk bijvoorbeeld aan buiten sporten. 

Weersomstandigheden kunnen per regio erg verschillen. Dit betekent dat in het ene gedeelte van het land kan worden gefietst terwijl in een ander gedeelte dit onverantwoord is.

Bij code oranje kun je dus besluiten om de clubrit te annuleren. Of om extra maatregelen en/of aanpassingen te doen, waardoor je de rit mogelijk (deels) kan laten doorgaan. Code rood staat voor zeer extreem weer: dan annuleer je de clubrit sowieso.

Maatregelen

Starttijden

Voorkom dat leden op het heetst van de dag (tussen 12 en 18 uur) rijden. Dus start vroeg en/of kort de route in. 

Route
Hoe meer schaduw (te creëren is), hoe beter. Kijk dus of je de racefiets een keer inruilt voor de gravelbike met z'n allen. Of pas de route aan als je met wielrenners op pad bent.

Want, een rit voor wielrenners gaat vaak grotendeels over onbeschutte wegen/asfalt. Terwijl MTB-clubs en gravelbikers in het algemeen meer in een schaduwrijke omgeving rijden. 

Tempo
Gewoon minder hard, minder gek en minder veel. Laat elke (snelheids)groep dus een tandje zachter rijden. De wegkapiteins hebben hier een belangrijke rol in. Die Strava-kommetjes en bordjessprints komen wel weer op een ander, koeler moment.

Drinken
Laat je leden zowel voor, tijdens als na de rit voldoende drinken. Informeer ze hierover vooraf - bijvoorbeeld via Cyql of Whatsapp - om voldoende water mee te nemen en dat ze regelmatig moeten drinken. Las een (extra) drinkpauze in voor de zekerheid. 

Pauzes
Zoek tijdens de pauzes de schaduw op. Bijvoorbeeld onder de parasols als je op het terras zit of binnen bij een horecazaak. Of als je langs de kant van de weg stopt: onder de bomen.

Smeren
Informeer je leden ook vooraf dat ze zich moeten insmeren voor vertrek. In ieder geval met factor 30 en met een zonnebrandcrème die UVB- en UVA-straling tegenhoudt. Rijden jullie met wegkapiteins? Dan kun je deze persoon een (klein) flesje zonnebrandcrème laten meenemen bijvoorbeeld.

Kleding
Draag lichte, ademende kleding. Een oplopende lichaamstemperatuur in combinatie met een hoge luchtvochtigheid zorgt voor achteruitgang van je prestaties en vergroot de kans op kramp, flauwvallen of een zonnesteek.

Draag een helm (zonder is natuurlijk heel onverstandig) met voldoende ventilatie-openingen, zodat je hoofd niet overkookt én gebruik tenslotte een goede zonnebril om je ogen te beschermen tegen de felle zon.

Inchecken
Bij 30°C of meer kan hitte verraderlijk zijn, zeker als je buiten intensief sport. Bereid je daarom goed voor en let op jezelf én elkaar. Ons lichaam is niet aan de hitte gewend en dan is overmoed een grote valkuil. Bij twijfel: laat leden stoppen of adviseer hun tempo te matigen of een kortere route te rijden.

Vooral ongetrainde mensen moeten er rekening mee houden dat ze waarschijnlijk minder lang of minder intensief kunnen fietsen dan normaal.

Verkoeling
Als je de mogelijkheid hebt: zorg voor ijs bij de finish. Laat vrijwilligers bijvoorbeeld coolboxen met ijs meenemen naar de finish of stop bij de lokale ijssalon.

Hitteverschijnselen

Let op symptomen als hoofdpijn, misselijkheid of duizeligheid. Die kunnen wijzen op een vochttekort of een zonnesteek.
 

Communicatie

Om onduidelijkheden en verkeerde verwachtingen te voorkomen, is het belangrijk om heldere afspraken te maken binnen de club. Spreek daarom af wie bepaalt of een clubrit of andere activiteit doorgaat en hoe hierover wordt gecommuniceerd.
 



 

Zorgplicht

Als bestuur heb je een zorgplicht en wordt van je verwacht dat je passende maatregelen neemt om risico's voor leden zoveel mogelijk te beperken. Hoewel niet alle risico's zijn uit te sluiten, helpt een goed voorbereid en gedocumenteerd hitteplan om aan te tonen dat je als club zorgvuldig hebt gehandeld. Dit kan ook van belang zijn bij de beoordeling van eventuele aansprakelijkheids- of verzekeringskwesties.

Leg daarom afspraken en maatregelen vast in een plan en deel dit ook met je leden. Je kunt er dan in je communicatie voorafgaand aan de (aangepaste) clubrit ook goed naar verwijzen. Zo voorkom je dat er onenigheid ontstaat onder de leden of er wel of niet gefietst kan worden.